Quy định về vốn điều lệ và cổ phần trong công ty cổ phần

1. Khái niệm vốn điều lệ và phân loại cổ phần

Vốn điều lệ của công ty cổ phần tại thời điểm đăng ký thành lập là tổng giá trị mệnh giá cổ phần các loại đã được đăng ký mua và được ghi trong Điều lệ công ty. Pháp luật không quy định mức vốn điều lệ tối thiểu chung, trừ các ngành nghề kinh doanh có điều kiện yêu cầu vốn pháp định.

Cổ phần của công ty được thể hiện dưới dạng cổ phiếu – chứng chỉ do công ty phát hành xác nhận quyền sở hữu một hoặc một số cổ phần. Cổ phần được chia thành hai nhóm chính là cổ phần phổ thông và cổ phần ưu đãi. Cổ phần phổ thông là bắt buộc, còn cổ phần ưu đãi do công ty quyết định phát hành tùy theo nhu cầu.

Các loại cổ phần ưu đãi bao gồm: cổ phần ưu đãi biểu quyết, cổ phần ưu đãi cổ tức, cổ phần ưu đãi hoàn lại và cổ phần ưu đãi khác do Điều lệ quy định. Chỉ có tổ chức được Chính phủ ủy quyền và cổ đông sáng lập mới được quyền nắm giữ cổ phần ưu đãi biểu quyết.

Ưu đãi biểu quyết của cổ đông sáng lập chỉ có hiệu lực trong ba năm kể từ ngày công ty được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Giá trị của từng loại cổ phần và quyền lợi đi kèm phải được ghi rõ trên cổ phiếu. Để quản lý cấu trúc vốn an toàn, công ty nên tham vấn luật sư riêng để thiết lập danh mục cổ phần hợp lý ngay từ khi xây dựng điều lệ.

2. Quy trình tăng, giảm vốn điều lệ trong công ty cổ phần

Trong quá trình hoạt động, công ty cổ phần có thể thay đổi vốn điều lệ để phù hợp với nhu cầu kinh doanh. Công ty có thể tăng vốn điều lệ bằng cách chào bán cổ phần cho cổ đông hiện hữu, chào bán ra công chúng hoặc chào bán cổ phần riêng lẻ.

Chào bán cổ phần cho cổ đông hiện hữu là trường hợp công ty tăng thêm số lượng cổ phần được quyền chào bán và bán toàn bộ số cổ phần đó cho tất cả cổ đông theo tỷ lệ cổ phần hiện có. Trường hợp chào bán riêng lẻ hoặc ra công chúng phải tuân thủ các điều kiện chặt chẽ của Luật Doanh nghiệp và Luật Chứng khoán.

Ngược lại, giảm vốn điều lệ là thủ tục phức tạp hơn do ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thanh toán nợ của doanh nghiệp. Công ty có thể giảm vốn bằng cách hoàn trả một phần vốn góp cho cổ đông theo tỷ lệ sở hữu nếu đã hoạt động liên tục từ hai năm trở lên và bảo đảm thanh toán đủ các khoản nợ.

Ngoài ra, công ty có thể mua lại cổ phần đã phát hành hoặc giảm vốn do cổ đông không thanh toán đủ tiền mua cổ phần đúng hạn. Việc thay đổi vốn điều lệ phải được đăng ký với cơ quan đăng ký kinh doanh trong thời hạn mười ngày. Việc tuân thủ thủ tục tăng vốn và quy trình chào bán cổ phần đúng luật giúp doanh nghiệp bảo vệ giá trị doanh nghiệp.

Vốn điều lệ và cổ phần là công cụ đắc lực giúp công ty cổ phần điều tiết nguồn lực và thu hút đầu tư. Sự chuẩn xác trong các giao dịch vốn sẽ bảo đảm tính an toàn pháp lý và tạo đà cho doanh nghiệp bứt phá.Bài viết chỉ mang tính tham khảo, không phải văn bản tư vấn pháp lý chính thức.Quý vị nếu có vướng mắc có liên quan, có thể liên hệ với các luật sư giàu kinh nghiệm của Công ty Luật TNHH Everest để được hỗ trợ. Hotline: (024) 66.527.527, Email: info@everest.org.vn hoặc Trực tiếp tại các văn phòng của Công ty Luật TNHH Everest.